Yeşilırmak’ın taşıdığı alüvyonlarla oluşan bu geniş ova, yüzyıllardır üretimin merkezinde yer alır. Tarım faaliyetleri yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda sosyal hayatın da temelini oluşturur. Çarşamba Ovasında tarım ve köy yaşamı, doğanın ritmiyle şekillenen bir düzen sunar.
Ova, Samsun’un doğu kesiminde geniş bir alanı kapsar. Ilıman iklim ve su kaynaklarının bolluğu, ürün çeşitliliğini artırır. Bu avantajlar, bölgeyi Karadeniz’in tarımsal lokomotiflerinden biri hâline getirir.
BEREKETLİ TOPRAKLAR VE ÜRÜN ÇEŞİTLİLİĞİ
Çarşamba Ovası’nda mısır, çeltik, sebze ve fındık üretimi yaygındır. Samsun İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerine göre bölge, özellikle çeltik üretiminde önemli bir paya sahiptir. Sulama imkânlarının gelişmiş olması, verimliliği artıran temel unsurlardandır.
Mısır tarlaları yaz aylarında ovaya karakteristik bir görünüm kazandırır. Hasat döneminde ise hareketlilik artar ve köy yolları traktör sesleriyle dolup taşar. Çarşamba Ovasında tarım ve köy yaşamı, bu mevsimsel döngü etrafında şekillenir.
Sebze üretimi de bölge ekonomisinde önemli yer tutar. Domates, biber ve fasulye gibi ürünler hem yerel pazarlarda hem de çevre illerde tüketilir.
KÖY YAŞAMININ GÜNLÜK RİTMİ
Ova köylerinde yaşam, erken saatlerde başlar. Gün doğumuyla birlikte tarlaya gidilir ve çalışma temposu hava koşullarına göre belirlenir. Tarım, aile bireylerinin ortak emeğiyle sürdürülür.
Köy meydanları ve kahvehaneler, sosyal etkileşimin merkezidir. Üretim süreci yalnızca ekonomik bir faaliyet değil, aynı zamanda kültürel bir paylaşım alanıdır. Çarşamba Ovasında tarım ve köy yaşamı, dayanışma kültürüyle güçlenir.
Geleneksel yöntemler modern tarım teknikleriyle birlikte uygulanır. Traktör ve sulama sistemleri yaygın olsa da imece usulü çalışma kültürü hâlâ sürmektedir.
PAZAR KÜLTÜRÜ VE YEREL EKONOMİ
Çarşamba ilçe merkezi, haftalık pazarlarıyla bölgenin ticari kalbidir. Köylerde üretilen ürünler burada doğrudan tüketiciyle buluşur. Taze sebze ve meyveler, doğal ve uygun fiyatlı seçenekler sunar.
Çarşamba Ovasında tarım ve köy yaşamı, bu pazar kültürü sayesinde sürdürülebilir bir yapıya kavuşur. Üretim ve satış arasındaki mesafenin kısa olması ekonomik canlılığı destekler.
DOĞA İLE İÇ İÇE YAŞAM
Ova çevresi, yalnızca tarım alanı değil aynı zamanda doğal yaşam alanıdır. Sulak alanlar ve nehir kolları, kuş türleri için uygun habitat oluşturur. Tarım ve doğa arasındaki denge, bölgenin ekolojik yapısını belirler.
İlkbaharda yeşilin tonları, sonbaharda ise sarı ve kahverengi renkler ovaya hâkim olur. Mevsimsel değişim, hem üretimi hem de günlük yaşam temposunu etkiler. Bu doğal döngü, köy yaşamının temel belirleyicisidir.
Aşağıdaki tablo, ovada öne çıkan tarımsal unsurları özetler:
|
Ürün |
Hasat Dönemi |
Ekonomik Önemi |
|
Çeltik |
Sonbahar |
Yüksek üretim kapasitesi |
|
Mısır |
Yaz sonu |
Yem ve gıda sektörü |
|
Sebzeler |
Yaz |
Yerel pazar ağı |
|
Fındık |
Yaz |
Bölgesel ticaret |
|
Baklagiller |
Yaz/Sonbahar |
Aile tüketimi ve satış |
SSS: ÇARŞAMBA OVASI HAKKINDA
1. Çarşamba Ovası neden bu kadar verimli?
Yeşilırmak’ın taşıdığı alüvyonlu topraklar ve sulama imkânları verimliliği artırır.
2. En yoğun tarım dönemi ne zamandır?
Yaz ve sonbahar ayları, hasat dönemleri nedeniyle en yoğun süreçtir.
3. Köy pazarları hangi günler kurulur?
Haftalık pazar günleri ilçe merkezinde düzenlenir; güncel bilgi için belediye duyuruları takip edilmelidir.
