Dolar 9,2620
Euro 10,7921
Altın 526,44
BİST 1.410
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
Samsun 25°C
Parçalı Bulutlu
Samsun
25°C
Parçalı Bulutlu
Paz 20°C
Pts 19°C
Sal 17°C
Çar 16°C

Necdet Uzun Yazdı: Fındıkta, Aganigi Naganigi…

Necdet Uzun Yazdı: Fındıkta, Aganigi Naganigi…
A+
A-
30.06.2021
ABONE OL

Fındık üreticisi,
olumsuz gelişen ekonomik şartlar
karşısında,
serbest piyasada
düşük kalan
fiyatın
dolar bazında
yükselmesinin
bekleyişi içinde….
Haklı elbette ama
“kazın ayağı” başka…
Geçen yıl, Cumhurbaşkanı
Erdoğan tarafından 2020 yılı
ürünü
60 randıman
Giresun fındığının alım fiyatı
kilosu 22 lira 50 kuruş,
levanten fındığın kilosu ise
22 lira olarak açıklanmıştı…
O günlerde
ABD doları,
6 lira
80 kuruştu. Yani, TMO alımlarında
fındığın
fiyatı, 3.5 dolar civarındaydı…
Şimdi şartlar değişti…
ABD doları,
8 lira 75 kuruşa
yükseldi,
fındık fiyatı ise
22-23 lira arasında
sürünüyor…
Gübre ve işçilik giderleriyle
geçen yıla oranla
artan maliyet karşısında
günün fiyatlarıyla
ürününü piyasaya
indirmek,
üreticiyi bitirmek;
“Sen bir daha fındıkla uğraşma”
demektir!..
Borçlu olan
üreticinin
direnmesi mümkün mü?..
Fındığın piyasasını elinde
tutanlar,
bunu biliyor…
Diğer yandan fındık
parası piyasaya girmezse;
zaten sıkıntı içinde olan
bölge ekonomisi de
büyük ölçüde zarar
görecektir!..
Deyim yerindeyse,
“Aşağı tükürsen sakal, yukarı tükürsen
bıyık” misali…
Küçük esnaf aradan çıkarsa,
üreticinin
veresiye
alışveriş yapması
mümkün değildir!..
Hangi zincir market,
mahalle bakkalının dışında,
parasız adamla
muhatap olur?..
Yani, fındık parası
sadece geçim için değil; para gelecek diye fındık zamanı düğün yapacak
gençlerin, büyük kentlere okumaya gidecek öğrencilerin
umududur!..
İşin, bir de bu yanı vardır!..
Rakamlara bakıldığında, dövizdeki artış
ihracatçı
için kazançtır!..
İsterim elbette…
Kim Türk fındık ihracatçısının
ve devletin kazanmasını
istemez?..
Ne var ki,
durum böyle değil!..
Fındıktaki tekel
konumundaki firma,
zaman içinde
bölgedeki birçok işletme sahibini,
adeta “alım memuru”
gibi çalıştırır hale getirmiştir!..
Birçok ihracatçı,
piyasadan çekilmek zorunda kalmıştır…
İddiaya göre,
bazı büyük bankalara
baskılar yapılarak,
birçok ihracatçıya
kredi verilmesi
konusunda
sıkıntı çıkarılmıştır…
Bu firmalar da
o ünlü yabancı şirkete
teslim olmak zorunda kalmışlardır!..
Kısaca, yazı da
tura da gelse
kazanacak olan
onlardır!..
Bir umudumuz var, elbette…
Daha önce de yazmıştım!..
Kahraman TSK’nın yardımlaşma kurumu olan
OYAK’ın, Türkiye’de Sarelle ve Tadelle
markalarıyla
tanınan Ordu’daki
eski Sağra Fabrikası’nı satın alarak,
fındık piyasasına
girmesiyle oluşacak
dengelemenin
üretici lehine
yansıma beklentisidir,
o umut!..
Endişelerim de
yok değil!..
Tekelci firma,
OYAK’ın aklını çelerse,
yandık demektir!..
Böyle bir tehlikede,
bölgedeki büyük çaplı bahçeler
el değiştirir
ve işte o zaman da
fındık;
meşhur reklamdaki gibi
“aganigi
naganigi” olur!..

YORUMLAR

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu yukarıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.